Praz 67 hadoŭ vyprabavańniaŭ losam chłapčuk z Paleśsia, a siońnia Hanarovy konsuł Respubliki Polščy ŭ Novaj Zelandyi, aŭtar knihi «Polski novazelandziec. Niezvyčajnaja historyja žyćcia dziciaci z Paleśsia» Džon Roj‑Vajciachoŭski naviedvaje rodnyja miaściny.
Praz 67 hadoŭ vyprabavańniaŭ losam chłapčuk z Paleśsia, a siońnia Hanarovy konsuł Respubliki Polščy ŭ Novaj Zelandyi, aŭtar knihi «Polski novazelandziec. Niezvyčajnaja historyja žyćcia dziciaci z Paleśsia» Džon Roj‑Vajciachoŭski naviedvaje rodnyja miaściny.
Džon Roj‑Vajciachoŭski — a ŭ dziacinstvie prosta Jan Vajciachoŭski — naradziŭsia ŭ vioscy Astraŭki, što da vajny znachodziłasia na Drahičynščynie Bieraściejskaj vobłaści, bliz sučasnych viosak Huta j Osaŭcy. U 1940 h. šaścihadovy chłopčyk razam ź siamjoju z rodnych miaścinaŭ byŭ vyviezieny ŭ Sibir, adkul u 1944 h. u składzie hrupy z 733 dziaciej i 100 darosłych palašuk byŭ pierapraŭleny ŭ Novuju Zelandyju. Miesca, dzie žyli polskija dziaci‑ŭciekačy, viadomaje pad nazvaj «Pachijato» \Pahiatau\.
Pieršy raz Džon Roj‑Vajciachoŭski naviedaŭ Polšču ŭ 1976 h. Praz usio žyćcio pranios jon u sercy luboŭ da movy j kultury baćkaŭščyny, spryjaŭ ich raźvićciu ŭ haścinnaj ziamli, za što ŭžo 6 hadoŭ nosić tytuł Hanarovaha konsuła Respubliki Polšča ŭ Novaj Zelandyi. Pryvitać ziemlaka j jahonuju žonku Valeryju, jakija pryjechali na Bieraściejščynu ŭ niadzielu, sabralisia pradstaŭniki Sajuzu palakaŭ Biełarusi, vykładčyki j vučni Polskaha klubu Bieraścia. U paniadziełak Džon Roj‑Vajciachoŭski naviedvaŭ miaściny, dzie raniej raźmiaščałasia rodnaja vioska piśmieńnika Astraŭki.
Džon Roj‑Vojciachoŭski: Ja — palašuk, tutejšy, i hetyja miaściny ja liču svajoj radzimaj. Ja nia dumaŭ, što kali‑niebudź viarnusia. pieršapačatkova my nie byli emihrantami, usich dziaciej adpravili ŭ Novuju Zelandyju tolki na čas vajny. Kožny z nas ličyŭ, što vierniecca ŭ volnuju Polšču. Ale paśla vajny rodnyja miaściny stali naležać faktyčna bolš da Savieckaha Sajuzu, čym da Polščy, i ŭrad Novaj Zelandyi nadaŭ polskim dzieciam peŭny hramadzianski status.
Historyju svajho žyćcia, a taksama razvažańni pra trahičny los baćkaŭščyny Džon Roj‑Vajciachoŭski vykłaŭ u knizie «Polski novazelandziec. Niezvyčajnaja historyja žyćcia dziciaci z Paleśsia».
Staršynia Sajuzu palakaŭ Bieraściejskaj vobłaści j hałoŭny redaktar časopisa «Recha Paleśsia» Alina Jaraševič adznačaje:
Nadzvyčajnaja vartaść knihi ŭ tym, što ŭ joj zanatavanyja śviedčańni pakut i ludzkich achviaraŭ trahiedyi, jakaja napatkała miljony polskich, biełaruskich, ukrainskich siemjaŭ. Žyćciovaja historyja siamji Jana Vajciechoŭskaha — heta prykład, kali luboŭ i mužnaść ducha pieramahajuć u baraćbie ź siłami zła.
Kniha była napisanaja ŭ suaŭtarstvie z novazelandzkim piśmieńnikam Ałanam Parkieram i pabačyła śviet na anhielskaj movie ŭ 2004 h. Prezentacyja polskaha varyjantu historyi žyćcia chłopčyka z Paleśsia adbyłasia ŭ Lublinie ŭ minułym hodzie. Planujecca vydać knihu na rasiejskaj movie.
Pastar Hrem na «Čyžoŭka-arenie» paprasiŭ malicca za Łukašenku i Pucina. A sam maliŭsia za Trampa55
Kamientary