Jak śpiakota padčas ciažarnaści i ŭ pieršyja miesiacy žyćcia moža ŭpłyvać na raźvićcio mozhu dziciaci
Novaje daśledavańnie vyjaviła suviaź pamiž vysokimi tempieraturami ŭ pačatku žyćcia i zapavolenym rostam tałamusa — adnoj z klučavych struktur mozhu. Praz hady heta moža prajaŭlacca asablivaściami pavodzin u padletkavym uzroście. Z padrabiaznaściami znajomić EurekAlert.
Źmianieńnie klimatu pryvodzić da taho, što ludzi va ŭsim śviecie ŭsio čaściej sutykajucca z tempieraturnymi rekordami, što vyklikaje zaniepakojenaść adnosna ich upłyvu na zdaroŭje dziaciej. Pieryjad ciažarnaści i pieršyja hady žyćcia majuć asablivaje značeńnie dla raźvićcia mozhu, bo ŭ hety čas jon raście asabliva chutka i najbolš adčuvalny da ŭździejańnia navakolnaha asiarodździa. Choć papiarednija daśledavańni ŭžo źviazvali śpiakotu sa źmienami kahnityŭnych funkcyj i psichičnaha zdaroŭja, jaje ŭpłyŭ na strukturu mozhu vyvučany značna mienš.
Hrupa daśledčykaŭ Barsiełonskaha instytuta hłabalnaha zdaroŭja (ISGlobal) pastaviła pierad saboju zadaču vyśvietlić, ci źviazana ŭździejańnie ciapła abo choładu ŭ pieryjad ad začaćcia da ŭzrostu 8,5 hoda sa źmienami ŭ raźvićci mozhu ŭ poźnim dziacinstvie i padletkavym uzroście, a taksama vyznačyć pieryjady, kali mozh najbolš uraźlivy.
Navukoŭcy praanalizavali dadzienyja 3251 dziciaci, jakija ŭdzielničajuć u prajekcie Generation R Study — niderłandskim kahortnym daśledavańni dziaciej ad naradžeńnia. Z dapamohaj klimatyčnaj madeli jany raźličyli siarednija tempieratury pa miescy žycharstva ŭdzielnikaŭ: štotydniovyja — padčas ciažarnaści i štomiesiačnyja — ad naradžeńnia da 8,5 hoda.
Zatym hetyja źviestki paraŭnali z vynikami mahnitna-rezanansnaj tamahrafii, zroblenaj dzieciam prykładna va ŭzroście 10 i 14 hadoŭ. Heta dazvoliła acanić, jak źmianiaŭsia abjom 11 struktur mozhu i ci byŭ hety praces źviazany ź pieraniesienym raniej uździejańniem ciapła abo choładu.
Vyśvietliłasia, što z usich daśledavanych struktur tolki tałamus byŭ ustojliva źviazany z uździejańniem śpiakoty na rańnich etapach žyćcia. Mienavita jon apracoŭvaje i pieradaje sensarnuju i ruchalnuju infarmacyju da kary vialikich paŭšarjaŭ.
Daśledčyki miarkujuć, što hetaja vobłaść moža być asabliva adčuvalnaj, pakolki jana pačynaje farmiravacca na vielmi rańnich terminach ciažarnaści i raźvivajecca pavodle stroha vyznačanaha hrafika. Akramia taho, padčas raźvićcia płoda tałamus intensiŭna zabiaśpiečvajecca kryvioj, što moža rabić jaho bolš adčuvalnym da źmien, jakija śpiakota vyklikaje ŭ płacencie abo kryvacioku pamiž maci i płodam.
️ Un nuevo estudio liderado por #ISGlobal sugiere que la exposición al calor durante el embarazo y los primeros meses de vida podría influir en el desarrollo cerebral infantil.
Los resultados refuerzan la importancia de proteger a embarazadas y bebés frente a las altas… pic.twitter.com/92IYN8Dt3H
Krytyčnaje akno: ad začaćcia da piataha miesiaca žyćcia
Pavodle vynikaŭ daśledavańnia, najbolš adčuvalnym da ŭździejańnia śpiakoty akazaŭsia pieryjad ad začaćcia da piataha miesiaca žyćcia dziciaci paśla naradžeńnia. U paraŭnańni z etałonnaj siaredniaj tempieraturaj 12,5°C, uździejańnie siaredniamiesiačnych tempieratur na ŭzroŭni 20,5°C u hety pieryjad (raźličanych z ulikam dnia i nočy) było źviazana z bolš pavolnym rostam tałamusa va ŭzroście ad 9 da 15 hadoŭ. Padobnych suviaziaŭ dla inšych struktur mozhu abo dla ŭździejańnia nizkich tempieratur vyjaŭlena nie było.
Aŭtary pracy adznačajuć, što daśledavańnie nie dazvalaje zrabić vysnovu pra miechanizmy hetaha ŭpłyvu. Pavodle papiarednich daśledavańniaŭ, śpiakota padčas ciažarnaści moža ŭpłyvać na pracu płacenty, uzrovień harmonaŭ stresu ŭ arhaniźmie maci abo sierataninavuju sihnalizacyju, jakaja maje važnaje značeńnie dla farmiravańnia suviaziaŭ pamiž tałamusam i karoj hałaŭnoha mozhu. Mahčymuju rolu taksama mohuć adyhryvać zapaleńnie i akiślalny stres.
Daśledčyki taksama vyjavili, što bolš pavolny rost tałamusa byŭ źviazany z bolš vyjaŭlenymi prablemami ŭ pavodzinach u padletkavym uzroście, u tym liku z ahresiŭnaściu i schilnaściu parušać praviły. Pry hetym suviazi pamiž rostam tałamusa i kahnityŭnymi zdolnaściami daśledavańnie nie vyjaviła.
Aŭtary adznačajuć, što ŭ budučych daśledavańniach treba vyśvietlić, ci spryjaje ŭździejańnie śpiakoty padčas ciažarnaści i ŭ pieršyja miesiacy žyćcia parušeńniam niejraraźvićcia i ci mohuć źmieny ŭ raźvićci tałamusa rastłumačyć hetuju suviaź. Jany taksama miarkujuć, što va ŭmovach dalejšaha rostu hłabalnaj tempieratury miery pa źnižeńni ŭździejańnia śpiakoty ŭ hety pieryjad mohuć dapamahčy abaranić raźvićcio mozhu dziaciej.
Ciapier čytajuć
Minski miedyk pajšoŭ vajavać za Rasiju, praź miesiac atrymaŭ ciažkaje ranieńnie, a ciapier vybivaje vypłaty, siedziačy ŭ invalidnym vazku27
Minski miedyk pajšoŭ vajavać za Rasiju, praź miesiac atrymaŭ ciažkaje ranieńnie, a ciapier vybivaje vypłaty, siedziačy ŭ invalidnym vazku
U Biełarusi zaćvierdzili praviły evakuacyi kaštoŭnaściaŭ na vypadak vajny: cehłu z Bresckaj krepaści z nadpisami buduć ratavać pierš za karciny Šahała i Sucina1414
Kamientary