Грамадства66

У Магілёве з'явіўся «мост імя Героя Савецкага Саюза М.І. Яшына». Назва тройчы парушае заканадаўства

Гарадскія ўлады Магілёва прысвоілі галоўнай пераправе цераз Дняпро імя савецкага разведчыка. Новы тапонім не толькі замацоўвае старую гістарычную памылку, але і наўпрост ігнаруе дзейныя законы. 

Мост з ільвамі звязвае гістарычны цэнтр Магілёва з Задняпроўем, якое раней было самастойным мястэчкам пад назвай Лупалава. Фота: Наша Ніва

Афіцыйны канал Магілёўскага гарвыканкама паведаміў, што камісія па тапаніміцы прыняла канчатковае рашэнне прысвоіць мосту па праспекце Пушкіна грувасткую назву «мост імя Героя Савецкага Саюза М.І. Яшына». Паводле заяў чыноўнікаў, большасць гараджан нібыта прагаласавала «за», нягледзячы на гістарычную неадпаведнасць назвы.

Актывісты звяртаюць увагу на тое, што назва з'яўляецца прыкладам юрыдычнага нігілізму, бо ігнаруе адразу тры пункты патрабаванняў па найменні элементаў вулічна-дарожнай сеткі. Яны былі зацверджаныя пастановай Дзяржаўнага камітэта па маёмасці яшчэ ў 2008 годзе.

Разбураны Дняпроўскі мост у час вайны. Фота: masheka.by

Па-першае, пастанова забараняе прысвойваць элементам вулічна-дарожнай сеткі назвы, складаныя для ўспрымання, якія змяшчаюць шматслоўныя спалучэнні. Канструкцыя з сямі слоў, якой магілёўскі чыноўнікі назвалі Дняпроўскі мост — гэта тапанімічны кашмар.

Па-другое, дакумент не дапускае выкарыстання ў сучасных назвах архаічныя ўстаўкі «імя» ці «ім.». Тапонім мусіць складацца толькі з катэгорыі аб'екта і яго ўласнага наймення.

І нарэшце, нарматыўны акт катэгарычна выключае выкарыстанне ініцыялаў. Норма патрабуе ўказваць альбо поўнае імя і прозвішча, альбо толькі прозвішча гістарычнай асобы.

Пазбяганне ініцыялаў у назвах — з'ява абсалютна аргументаваная, бо толькі адзінкі гараджан ведаюць іх дакладную расшыфроўку. Улічваючы моўныя асаблівасці, калі ў беларускай і рускай мовах адно і тое ж імя можа пачынацца на розныя літары (Мікалай — Николай), або на адну і тую ж (Нічыпар — Никифор), а за аднымі і тымі ж ініцыяламі могуць хавацца некалькі розных імён, спроба разгадаць асобу, у гонар якой чыноўнікі далі назву, ператвараецца ў сапраўдны тапанімічны квэст.

Геаграфічная нестыкоўка

Акрамя юрыдычных нюансаў, грувасткая назва афіцыйна замацоўвае даўнюю геаграфічную памылку, пра якую мы ўжо падрабязна пісалі раней. Старшы лейтэнант Мікалай Яшын сапраўды аддаў жыццё пры вызваленні горада ад немцаў, але да цэнтральнага Дняпроўскага моста ён не меў ніякага дачынення.

Схема падзей, звязаных з вызваленнем Магілёва. Карта: Наша Ніва

У канцы чэрвеня 1944 года цэнтральны мост быў цалкам разбураны. Узвод разведчыкаў Яшына фарсіраваў раку значна вышэй па цячэнні, у раёне чыгуначнага моста і вёскі Палавінны Лог, у раёне якой і адбыўся яго апошні бой. Прывязка прозвішча разведчыка да галоўнай пераправы горада ўзнікла толькі ў 1964 годзе. Тады ўлады проста павесілі мемарыяльную дошку ў самым прыстойным месцы, якое звязвае цэнтр горада з Задняпроўем — на новым бетонным мосце, які пабудавалі за пяць гадоў да таго.

Гісторыя пераправы ў гэтым месцы, якая ў выглядзе моста існуе з 1860 года, магла б падказаць больш дакладны тапонім. Але ў выніку з'явілася грувасткая назва на ўзор тых, што з'яўляліся ў перыяд савецкага застою, якая ігнаруе як рэальную геаграфію падзей, так і беларускія законы.

«Наша Нiва» — бастыён беларушчыны

ПАДТРЫМАЦЬ

Каментары6

  • Руслан
    12.03.2026
    Чиновники могилёвской администрации зарабатывают рейтинговые очки перед своим будущим (как они считают) московским начальством.
  • Ага
    12.03.2026
    Часам не да законаў жа. Нават сваіх.
  • Саламон
    12.03.2026
    Звычайна масты і тунэлі называюць у гонар асобаў, датычных да іх пабудавання - архітэктараў, інжэнераў, каралёў, князёў, высокіх чыноўнікаў, спонсараў альбо імём лакацыі, дзе тый мост знаходіцца. Каб карыстальнік пуцепровада альбо разумеў, дзе прыкладна ён знаходзіцца, альбо быў удзячны камусці канкрэтнаму за магчымасць скараціць свой шлях перад перашкодай. Ляпіць у кожную дзірку прозвішчы удзельнікаў вайны, якая вельмі слаба звязаная з незалежнасцю Беларусі - даволі сумнеўная практыка.

Цяпер чытаюць

Калеснікава: У 2020‑м я змагалася не супраць Лукашэнкі, а за людзей, свабоду і свабодныя выбары71

Калеснікава: У 2020‑м я змагалася не супраць Лукашэнкі, а за людзей, свабоду і свабодныя выбары

Усе навіны →
Усе навіны

У беларускія вёскі пачнуць ездзіць фургоны самаабслугоўвання

Трамп звольніў кіраўніцу разведкі1

Аляксею Хлястову прызначылі 14 сутак арышту29

«Падарунак» ад рэжыму да Дня палітвязняў». Што вядома пра масавыя ператрусы ў сваякоў актывістаў

Паляк хацеў трапіць у Беларусь, пералезшы цераз плот у Літве3

Пентагон апублікаваў другую частку рассакрэчаных матэрыялаў пра НЛА4

У Расіі вінавацяць УСУ ва ўдары па інтэрнаце з падлеткамі. Украінцы адмаўляюць4

У Гродне качка вывела качанят на чацвёртым паверсе аднаго з дамоў. Вышыня аказалася празмернай1

Каля «Першага нацыянальнага гандлёвага дома» ў Мінску тэстуюць новыя святлафоры ФОТЫ2

больш чытаных навін
больш лайканых навін

Калеснікава: У 2020‑м я змагалася не супраць Лукашэнкі, а за людзей, свабоду і свабодныя выбары71

Калеснікава: У 2020‑м я змагалася не супраць Лукашэнкі, а за людзей, свабоду і свабодныя выбары

Галоўнае
Усе навіны →

Заўвага:

 

 

 

 

Закрыць Паведаміць