ПАДТРЫМАЦЬ
Даслаць навіну
напішыце нам сваю навіну
© Усе правы абароненыя. Выкарыстанне матэрыялаў дазваляецца пры ўмове ўказання крыніцы і наяўнасці актыўнай гіперспасылкі на nashaniva.com у першым абзацы.
ПАДТРЫМАЦЬ
Даслаць навіну
Мова99
Бел Łac Рус

На Смаленшчыне яшчэ жыве беларускае слова

Праведзеная ў жніўні Інстытутам мовазнаўства імя Якуба Коласа НАН Беларусі дыялекталагічная экспедыцыя на сучаснае беларуска-расійскае памежжа зафіксавала на Смаленшчыне вялікую колькасць беларусізмаў.

Жыхары Руднянскага раёна Смаленскай вобласці ў народных строях. Ілюстрацыйнае фота. Крыніца: vitprav.by

Пра вынікі жнівеньскай экспедыцыі ў вёскі Руднянскага раёна Смаленскай вобласці Расіі расказала газеце «Навука» прадстаўніца Інстытута мовазнаўства Вераніка Курцова, заўважыў тэлеграм-канал «De facto. Беларуская навука».

Экспедыцыя, якая прайшла 4—8 жніўня, аб’яднала беларускіх і расійскіх вучоных: разам яны наведалі вёскі Руднянскага і Лёзненскага раёнаў, запісалі гаворку мясцовых доўгажыхароў і ўспаміны пра традыцыйны лад жыцця.

Паводле Курцовай, прысутнасць істотнай колькасці беларускіх слоў у руднянскіх гаворках невыпадковая: гэтую тэрыторыю лінгвісты традыцыйна адносяць да моўнай прасторы, якой былі ўласцівыя беларускія рысы.

Цікава, што і самі жыхары падкрэсліваюць: гавораць яны гэтак жа, як і беларусы па суседстве. Аднак сёння такое маўленне захавалася пераважна сярод старэйшага пакалення.

Асаблівае ўражанне на даследчыкаў зрабіла загадчыца бібліятэкі ў вёсцы Панізоўе Таццяна Цітова. Яна склала «Словарь диалектизмов Понизовского края», другое выданне якога выйшла ў 2025 годзе. У ім сабраныя словы, добра вядомыя жыхарам не толькі памежных раёнаў Віцебшчыны, але і ўсёй Беларусі: надёва (адзенне), кутёнок (сабачаня), наротня (нарочна), шу́хли (пра слотнае надвор’е).

Паводле Курцовай, сабраныя матэрыялы будуць выкарыстаныя ў навуковых публікацыях і хрэстаматыйных выданнях і стануць каштоўным культурна-гістарычным набыткам.

Чытайце яшчэ

Каментары9

  • Удакладняю
    28.08.2025
    Загаловак зманлівы. Трэба: "яшчэ жыве 10 беларускіх слоў".
    Там трындзец у гэтым сэнсе на самой справе, усё, капец.
  • Літвін
    28.08.2025
    Нашае слова жыве аж Беластоку да Цвяры, ад Коўна да Чарнігава. Але дакладна казаць, дажывае, бо вы сваю мову забілі нават на Радзіме.
  • Жвір
    28.08.2025
    І на Браншчыне беларускае слова жыве. Сам чуў, як кабета клікала некага "пыля-пыля-пыля". Думаю, ці не да мяне яна зьвяртаецца па нешта. Спытаў. Адказала, што кліча пыляняты...

Цяпер чытаюць

Пракуратура пра смерць Мелказёрава: журналіст меў хранічную хваробу8

Грамадства8

Пракуратура пра смерць Мелказёрава: журналіст меў хранічную хваробу

Усе навіны →
Цяпер чытаюць

Грузін прыехаў у Мінск на сустрэчу з жанчынай і памёр

Малдова распачала працэс выхаду з СНД

У Полацку ліквідавалі стогадовую друкарню, названую ў гонар Францішка Скарыны

Мінчукі зразаюць дарогу ў цэнтры проста па Свіслачы. Супраць іх плануюцца рэйды

Беларуска ела бабруйскі зефір і знайшла ў ім кавалачкі дрэва7

У Добрушы на Вадохрышча каля купелі паставілі ледзяную фотазону ФОТАФАКТ

Пракуратура пра смерць Мелказёрава: журналіст меў хранічную хваробу8

Джон Коўл: У канчатковым выніку мэта весці бізнэс з Беларуссю, вярнуць яе ў міжнародную супольнасць20

Стаў вядомы змест ліста лідараў Нарвегіі і Фінляндыі, які выклікаў рэзкую рэакцыю Трампа6

Амаль 800 тысяч беларусаў жывуць за межамі краіны10

Апошнія навіны

Грузін прыехаў у Мінск на сустрэчу з жанчынай і памёр

Малдова распачала працэс выхаду з СНД

У Барысаве таксама здарылася аварыя на цепласетках

У Мінску вяртаюць цяпло ў дамы пасля аварыі на цеплатрасе

На МКАД сутыкнуліся тры аўтамабілі

У Мінінфармацыі выступілі супраць анлайн-гульні Roblox

У Мінску затрымалі наркакур'ера з кілаграмам мефедрону

У Еўропе абмяркоўваюць стварэнне як альтэрнатывы НАТА новага абарончага саюза з удзелам Украіны8

Памёр рэжысёр «Караля Льва» Роджэр Алерс

У Італіі беларус разграміў хірургічнае аддзяленне бальніцы1

Улады Сірыі атрымалі перамогу над мясцовымі курдамі3

Падлетак і двое дарослых атруціліся чадным газам у Лельчыцкім раёне1

На Дняпры злавілі шчупака-«кракадзіла»4

У Беларусі зноў сталі прапаноўваць туры ў Ізраіль2

Трамп запрасіў Лукашэнку ўвайсці ў Раду міру па Газе44

На мінскіх святлафорах хутка з’явяцца QR-коды. Для чаго?

Вяртанне цяпла ў кватэры Мінска можа зацягнуцца да вечара. Гараджане апісваюць маштаб аварыі8

Памёр былы міністр фінансаў Мікалай Корбут4

Фядута — Калеснікавай: Машанька, ці вярніцеся на Месяц, ці не вучыце жыць тых, хто стаміўся набіваць гузы ад чарговага наступання на граблі28

Лукашэнка, які не любіць гарачыні, сказаў, што батарэі ў кватэрах могуць грэць і менш14

«Гэта быў момант крайняй безнадзейнасці». Беларускі журналіст распавёў, як турыстам паехаў у Іран і трапіў у турму8

З'явіўся рэсурс, дзе можна зручна праверыць чалавека ці канал па спісе экстрэмістаў2

У цэнтры падрыхтоўкі МУС у Сыктыўкары выкладчык паказаў, як трэба душыць бунт. Адзін паліцэйскі загінуў, 24 параненыя ВІДЭА15

Жыгар і Лосік тлумачаць Калеснікавай, чаму яе ідэя пра перамовы Еўропы з Лукашэнкам — так сабе20

«Мы лічым гэта сваёй памылкай». Кінатэатр Mooon пракаментаваў начны інцыдэнт на сеансе4

Усе навіны

ДТЗ на МКАД: таксоўка ўрэзалася ў дарожную тэхніку, пацярпелі двое дзяцей

Якія гістарычныя аб’екты ў Мінску адрэстаўруюць у наступныя гады1

Аварыя на цепламагістралі ў Мінску — жыхары пяці раёнаў могуць застацца з халоднымі батарэямі4

Больш за 20 чалавек загінулі на поўдні Іспаніі ў чыгуначнай катастрофе4

«Праспект Нежалезнасці» Мікіты Найдзёнава: жар, нахабства і шмат любімага Мінска3

Новы сплаў металу змяняе форму крыла самалёта ў палёце2

Чаму ў школах не адмяняюць урокі ў моцныя маразы7

Траціна прададзеных у Мінску кватэр — даражэйшыя за 100 тысяч даляраў

Лукашэнка акунуўся ў палонку на Вадохрышча30

Самае чытанае
больш чытаных навін
Самае лайканае
больш лайканых навін
Апытанка

Пракуратура пра смерць Мелказёрава: журналіст меў хранічную хваробу8

Грамадства8

Пракуратура пра смерць Мелказёрава: журналіст меў хранічную хваробу

Галоўнае
Усе навіны →

Заўвага:

 

 

 

 

Закрыць Паведаміць