У Аўстраліі афіцыйна заявілі пра пачатак Эль-Ніньё

Бюро па метэаралогіі Аўстраліі (BOM) афіцыйна абвясціла пачатак з’явы Эль-Ніньё, якая, паводле мадэляў, можа стаць самай моцнай у сучасную эпоху, піша выданне ABC News.

Фота: ABC News

Эль-Ніньё — гэта працяглы перыяд, калі паверхня вады ў цэнтральнай трапічнай частцы Ціхага акіяна становіцца цяплейшай за звычайную. Такая сітуацыя можа трымацца да года і істотна змяняе надвор’е па ўсім свеце.

Для Аўстраліі гэта асабліва важна, бо падобныя падзеі ў мінулым часта прыводзілі да больш гарачага і сухога надвор’я, часам нават да сур’ёзных засух.

Аднак зараз назіраецца парадокс: нягледзячы на абвешчанае Эль-Ніньё, у Аўстраліі ў апошні час ідзе шмат дажджоў. Гэта звязана з тым, што Эль-Ніньё не з’яўляецца непасрэдным прагнозам надвор’я для канкрэтнага рэгіёна, а толькі фіксацыяй стану акіяна і атмасферы ў Ціхім акіяне. На надвор’е Аўстраліі ўплываюць таксама Індыйскі і Паўднёвы акіяны, а таксама мясцовыя ўмовы. Менавіта цяпер яны спрыяюць больш вільготнаму перыяду.

У той жа час, паводле прагнозаў, па меры развіцця Эль-Ніньё другая палова года, верагодна, стане больш сухой. Асабліва гэта тычыцца поўдня і ўсходу Аўстраліі, дзе чакаецца колькасць ападкаў ніжэйшая за сярэднюю норму ў перыяд з ліпеня па верасень.

Звычайна Эль-Ніньё зніжае колькасць дажджоў позняй вясной, а летам яго ўплыў можа слабець, але гэта не заўсёды адбываецца аднолькава. Напрыклад, падчас папярэдняга Эль-Ніньё ў 2023 годзе яго эфекты былі менш прыкметныя ў летні перыяд.

Акрамя ападкаў, гэта з’ява ўплывае і на іншыя аспекты надвор’я. Чакаецца:

• больш высокая дзённая тэмпература ў паўднёвай частцы Аўстраліі зімой, вясной і летам;
• больш халодныя ночы зімой і часцейшыя замаразкі (хоць змяненне клімату змяншае гэты эфект);
• карацейшы снежны сезон;
• больш працяглы і небяспечны сезон пажараў з-за засух і экстрэмальнай спякоты;
• затрымка мусонных дажджоў у тропіках і менш трапічных цыклонаў, асабліва ў Квінслендзе.

Метэаролагі вызначаюць Эль-Ніньё па розных паказчыках у Ціхім акіяне. Галоўны з іх — тэмпература вады ў зоне Niño3.4 уздоўж экватара. Цяпер яна перавышае парог Эль-Ніньё (0,8°C), што пацвярджае пачатак з’явы.

Яшчэ адзін важны індыкатар — індэкс Southern Oscillation Index (SOI), які зараз моцна адмоўны (каля —23). Гэта сведчыць пра змяненне ціску ў Ціхім акіяне: высокі ціск пераважае каля Аўстраліі, а нізкі — каля Таіці.

Дадатковыя прыкметы — аслабленне пасатаў, змены ў воблачнасці і наяўнасць вельмі цёплай вады пад паверхняй акіяна.

Паводле мадэляў, гэты Эль-Ніньё можа стаць рэкордным. Вада ў рэгіёне ўжо награваецца самым хуткім тэмпам з 1943 года, і прагнозы паказваюць, што тэмпература можа вырасці больш чым на 3°C вышэй за норму — гэта значна перавышае папярэдні рэкорд пачатку XX стагоддзя.

Аднак моц Эль-Ніньё не заўсёды пераходзіць у маштаб наступстваў у канкрэтнай краіне, таму нават рэкордная падзея не абавязкова азначае рэкордную засуху.

Таксама адзначаецца, што гэта можа стаць сёмым годам запар, калі ў Ціхім акіяне назіраецца альбо Эль-Ніньё, альбо Ла-Нінья (халодны аналаг Эль-Ніньё), хоць у сярэднім палова гадоў звычайна бывае нейтральнай. Апошні раз такая працяглая серыя назіралася ў 1969—1976 гадах.

Каментары да артыкула