U Biełarusi stvaryli vialikuju ličbavuju biblijateku pra bortnictva

U Biełarusi adkryŭsia publičny dostup da «Vialikaj bortnaj biblijateki» — ličbavaha daśledčaha korpusa, pryśviečanaha historyi i kultury bortnictva. Prajekt budzie karysny jak tym, chto cikavicca pčalarstvam i tradycyjnymi sposabami ŭtrymańnia pčoł, tak i daśledčykam biełaruskaj historyi, piša vydańnie «Smartpres».

Biblijateka abjadnoŭvaje histaryčnyja, etnahrafičnyja, pravavyja, pryrodaznaŭčyja i inšyja krynicy, jakija raniej byli raskidanyja pa knihach, archivach i roznych publikacyjach.

Na momant zapusku ŭ joj apracavali 218 krynic ahulnym abjomam kala 27,4 tysiačy staronak. Analityčnaja kartateka prajekta naličvaje kala 1200 staronak i bolš za 334 tysiačy słoŭ. Jašče bolš za tysiaču znojdzienych krynic čakajuć apracoŭki. Materyjały pradstaŭlenyja na biełaruskaj, ruskaj, polskaj, ukrainskaj i anhlijskaj movach.

Źmiest biblijateki značna šyrejšy za źviestki pra miod i vulli. U korpus uvajšli sudovyja dakumienty, etnahrafičnyja apisańni, słoŭniki, falkłornyja materyjały, krajaznaŭčyja vydańni, publikacyi pra tradycyjnyja technałohii i sučasnyja palavyja daśledavańni.

Z hetych materyjałaŭ vynikaje, što bortnictva ŭ Biełarusi było nie tolki sposabam zdabyvańnia miodu. Borci mahli być majomaściu i stanavicca pradmietam sudovych sprečak, a bortnyja drevy ŭvachodzili ŭ sistemu lesakarystańnia. Tradycyja taksama sfarmavała ŭłasnuju leksiku, instrumienty, praviły, abrady i pavierji.

Aŭtar prajekta — bortnik i daśledčyk Ivan Vosipaŭ. Jon pačaŭ sistematyčna źbirać materyjały jašče ŭ 2006 hodzie. Pa jaho słovach, meta biblijateki — zrabić spadčynu minułaha dastupnaj siońnia i pieradać jaje nastupnym pakaleńniam z dapamohaj sučasnych ličbavych mietadaŭ, kab viedy nie zastavalisia zakrytymi ŭ starych vydańniach i archivach.

Za apošnija miesiacy prajekt istotna pavialičyŭsia. Na 1 lipienia 2026 hoda byli apracavanyja 59 krynic abjomam 7217 staronak, na 1 žniŭnia — 105 krynic i 13 726 staronak. Da adkryćcia publičnaj viersii kolkaść vyrasła da 218 krynic i prykładna 27,4 tysiačy staronak.

Bortnictva zastajecca žyvoj tradycyjaj, asabliva na Paleśsi. Uvosień tam kažuć «hladzieć pčoł»: bortniki iduć u les, praviarajuć pčalinyja siemji i źbirajuć miod.

U 2020 hodzie kultura bortnictva Biełarusi i Polščy była ŭklučanaja ŭ Reprezientatyŭny śpis niemateryjalnaj kulturnaj spadčyny čałaviectva JUNIESKA. Ivan Vosipaŭ udzielničaŭ u padrychtoŭcy transhraničnaj naminacyi.

Ciapier paznajomicca z hetaj tradycyjaj možna nie tolki niepasredna ŭ lesie, ale i praz dakumienty, knihi dy archiŭnyja śviedčańni, sabranyja ŭ adnym ličbavym resursie.

Kamientary da artykuła