Rakieta SpaceX, imavierna, užo sutyknułasia ź Miesiacam
U vyniku ŭdaru pavinien byŭ utvarycca kratar.
Fota: Eric Gay / AP
Vierchniaja stupień adnoj z rakiet Falcon 9 kampanii SpaceX, jakaja ruchałasia ŭ napramku spadarožnika Ziamli z chutkaściu kala 9 tysiač km/h, imavierna, užo ŭpała na pavierchniu Miesiaca, miarkujuć vučonyja. U vyniku ŭdaru pavinien utvarycca kratar, adnak, kab vyjavić miesca padzieńnia stupieni, navukoŭcam spatrebicca peŭny čas, piša Bi-bi-si.
Momant padzieńnia nie zdoleŭ zafiksavać nivodzin z kaśmičnych aparataŭ, jakija kruciacca vakoł Miesiaca, bo miesca padzieńnia nie trapiła ŭ zonu ich ahladu. Vučonym treba budzie praanalizavać novyja zdymki pavierchni Miesiaca i paraŭnać ich z tymi, što byli zrobleny da padzieńnia stupieni. Na pavierchni spadarožnika Ziamli pavinien być bačny śled ad sutyknieńnia sa stupieńniu Falcon 9.
Akramia taho, momant sutyknieńnia mahli zafiksavać teleskopy ŭ Paŭnočnaj i Paŭdniovaj Amierycy, adnak na apracoŭku atrymanych danych spatrebicca jak minimum niekalki hadzin.
Za miljony hadoŭ Miesiac pieražyŭ nieźličonuju kolkaść sutyknieńniaŭ. Asteroidy i mietearyty nadali spadarožniku Ziamli jaho charakternuju zrytuju pavierchniu i pakryli jaje mnostvam krataroŭ. A ŭ apošnija hady svaje ślady na im pačali pakidać i nievialikija zondy dy pasadačnyja moduli, adpraŭlenyja tudy ziamnymi kaśmičnymi ahienctvami.
Pavodle danych Centra vyvučeńnia kalaziamnych abjektaŭ (CNEOS) NASA, vierchniaja stupień adnoj z rakiet Falcon 9 kampanii SpaceX, jakaja lacieła z chutkaściu kala 2,43 kiłamietra ŭ siekundu, pavinna była ŭrezacca ŭ Miesiac ranicaj 5 žniŭnia.
Amierykanskaje kaśmičnaje ahienctva pryjšło da takoj vysnovy, paćvierdziŭšy raźliki niezaležnych astranomaŭ, jakija na padstavie ahulnadastupnych danych vyśvietlili, što častka hetaj rakiety, zapuščanaj u studzieni 2025 hoda, vypadkova apynułasia na trajektoryi sutyknieńnia ź Miesiacam.
«Dla Ziamli niebiaśpieki niama, — zapeŭniŭ pres-sakratar Džymi Raseł. — NASA praciahnie sačyć za rakietnaj stupieńniu ŭ vučebnych metach, a paśla budzie nazirać za miescam sutyknieńnia ŭ navukovych metach».
Kampanija SpaceX zapuściła hetuju rakietu Falcon 9 u ramkach sumiesnaj misii ZŠA i Japonii pa dastaŭcy na Miesiac dvuch pasadačnych modulaŭ i navukovaha abstalavańnia.
Častka rakiety Falcon 9 źjaŭlajecca šmatrazovaj: jana viartajecca na Ziamlu i vykarystoŭvajecca paŭtorna. Adnak niekatoryja elemienty rakiety adździalajucca ŭ kosmasie i zastajucca na arbicie, kali nie sutyknucca ź inšym niabiesnym ciełam.
U hetym vypadku havorka idzie pra vierchniuju stupień rakiety, pamiery jakoj prykładna adpaviadajuć piacipaviarchovamu budynku, a masa na Ziamli składaje nie mienš za 4000 kiłahramaŭ.
Astranom Bił Hrej, jaki pieršym vyśvietliŭ, što jana ŭpadzie na Miesiac, paviedamiŭ, što stupień pavinna była ŭrezacca ŭ pavierchniu kala kratera Ejnštejna, jaki znachodzicca na bačnym ź Ziamli baku Miesiaca.