U Bresckaj krepaści źbirajucca adnavić most na Pahraničny vostraŭ. Tak budzie praściej turystam

U Breście ŭłady znoŭ razhladajuć mahčymaść adnavić histaryčny most, jaki kaliści złučaŭ Terespalskuju bramu Bresckaj krepaści z Pahraničnym vostravam. Ideja ŭ tym, kab zrabić vostraŭ bolš dastupnym dla turystaŭ i ŭklučyć jaho ŭ paŭnavartasny maršrut pa terytoryi krepaści, piša vydańnie BG.Media.

Miemaryjał na Pahraničnym vostravie ŭ Breście. Fota: «Briestskaja hazieta» 

Siońnia naviedvalniki traplajuć na Pahraničny vostraŭ pa inšym padviesnym moście. Jon złučaje Terespalskaje ŭmacavańnie z Vałynskim i znachodzicca ŭ paŭdniovaj častcy vostrava. U 2024 hodzie hetu pierapravu rekanstrujavali: zamianili znošanyja elemienty, umacavali padviesnyja trosy i abnavili pakryćcio.

Adnak ułady chočuć viarnuć jašče adzin, niepasredny maršrut ad Terespalskaj bramy. Staršynia Bresckaha harvykankama Siarhiej Łabadzinski miarkuje, što Pahraničny vostraŭ niezasłužana zastajecca pa-za asnoŭnymi turystyčnymi maršrutami. Bolšaść naviedvalnikaŭ dobra viedaje centralnuju častku miemaryjalnaha kompleksu, ale histaryčnaja terytoryja Bresckaj krepaści značna bolšaja. Ciapier raboty viaducca taksama na Kobrynskim i Vałynskim umacavańniach.

Pahraničny vostraŭ u Breście. Fota: «Briestskaja hazieta» 

Novy most płanujuć nie prosta pabudavać, a adnavić pavodle histaryčnych materyjałaŭ. Zachavalisia čarciažy staroj pierapravy. U XIX stahodździ pamiž asobnymi častkami Bresckaj krepaści isnavali čatyry masty. Most kala Terespalskaj bramy byŭ padviesnym, zroblenym z drotu, i mieŭ dekaratyŭnyja čyhunnyja elemienty, u tym liku maskarony ŭ vyhladzie lvinych hałoŭ.

Niekatoryja detali staroj kanstrukcyi znajšli archieołahi. U 1995 hodzie jany vyjavili niekalki dekaratyŭnych elemientaŭ, jakija ciapier zachoŭvajucca ŭ Muziei abarony Bresckaj krepaści. Padčas archieałahičnych rabot kala Terespalskaj bramy ŭ 2011 hodzie znajšli i inšyja mietaličnyja častki mosta.

Adolf Hitler zajazdžaŭ u Bresckuju krepaść praz Pahraničny vostraŭ. Fota: «Briestskaja hazieta»

Staraja pieraprava pieražyła bajavyja dziejańni 1941 hoda, ale letam 1944 hoda pry adstupleńni niamieckija vojski jaje źniščyli. Paśla hetaha most pamiž Terespalskaj bramaj i vostravam bolš nie adnaŭlali.

Pahraničny vostraŭ maje płošču kala 46 hiektaraŭ. Heta byłoje Terespalskaje ŭmacavańnie Bresckaj krepaści, pabudavanaje ŭ 1830— 1840‑ch hadach dla abarony Cytadeli z zachadu. Vostraŭ znachodzicca na zachodnim, levym bierazie Buha, a pa kanale vakoł jaho prachodzić dziaržaŭnaja miaža Biełarusi i Polščy. Faktyčna heta adzinaja terytoryja Biełarusi na hetym baku Buha.

Doŭhi čas vostraŭ byŭ całkam zakryty dla zvyčajnych naviedvalnikaŭ. Jaho adkryćcio dla arhanizavanych turystaŭ pačałosia paśla pryniaćcia adpaviednaha rašeńnia ŭ 2011 hodzie. Pieršyja ekskursii stali pravodzić z 2013 hoda, kali dla naviedvalnikaŭ abstalavali pierapravu i častku terytoryi.

Dziakujučy praciahłaj zakryćciu na vyśpie zachavałasia šmat histaryčnych abjektaŭ. Tut znachodziacca parachavyja sutareńni, kaziematy ŭnutry ziemlanych vałoŭ, reštki kazarmaŭ, roznyja fartyfikacyjnyja zbudavańni, staraja łaźnia i inšyja pabudovy XIX — pieršaj pałovy XX stahodździa. Usiaho turysty mohuć ubačyć bolš za 30 značnych abjektaŭ.

Asobnaje miesca ŭ historyi vostrava zajmajuć padziei červienia 1941 hoda. Terespalskaje ŭmacavańnie stała adnym ź pieršych učastkaŭ Bresckaj krepaści, na jaki abrynuŭsia niamiecki nastup. Tut abaranialisia savieckija pamiežniki i vajskoŭcy, a supraciŭ praciahvaŭsia da 30 červienia.

Na terytoryi taksama zachavalisia ślady bajoŭ, abarončyja zbudavańni i abjekty, źviazanyja z bolš poźnimi etapami historyi krepaści. Napiaredadni niamiecka-savieckaj vajny tut pačali budavać doty, jakija ŭvachodzili ŭ tak zvanuju liniju Mołatava.

Cikavy vostraŭ i svaimi krajavidami. Ź jaho adkryvajecca niezvyčajny vid na Terespalskuju bramu z boku Buha. Mienavita adsiul dobra bačna miesca, dzie kaliści prachodziŭ histaryčny most.

Vid na Terespalskuju bramu z boku Pahraničnaha vostrava. Fota: «Briestskaja hazieta»

Niahledziačy na toje što Pahraničny vostraŭ užo adkryty dla arhanizavanych ekskursij, svabodna pryjści tudy nielha. Jon pa-raniejšamu znachodzicca ŭ pamiežnaj zonie, tamu naviedvańnie nieabchodna zahadzia ŭzhadniać i arhanizoŭvać hrupami. Padčas ekskursii naviedvalniki prachodziać pamiežny kantrol, tamu abaviazkova treba mieć pry sabie aryhinał pašparta.

Pahraničny vostraŭ. Fota: «Briestskaja hazieta»

Ekskursija na vostraŭ doŭžycca kala dźviuch hadzin. Jaje možna zakazać praź miemaryjalny kompleks abo turystyčnyja kampanii. Zajaŭku nieabchodna padavać zahadzia, pakolki naviedvańnie patrabuje ŭzhadnieńnia. Dla dziaciej da dzieviaci hadoŭ udzieł u takich hrupavych ekskursijach nie praduhledžany.

Takim čynam, pakul havorka idzie nie pra svabodny dostup na Pahraničny vostraŭ, a tolki pra palapšeńnie ŭmoŭ dla arhanizavanych turystaŭ. Adnaŭleńnie histaryčnaha mosta dazvoliła b stvaryć niepasredny piešachodny maršrut ad Terespalskaj bramy praz Buh da vostrava i zrabić hetuju častku Bresckaj krepaści bolš zaŭvažnaj dla naviedvalnikaŭ.

Kamientary da artykuła