Mancior ź Biełarusi staŭ «Leninym» i pabudavaŭ karjeru ŭ kibiersporcie va Ukrainie
Chłopiec z Kamienca rychtavaŭsia vyjści na pracu ŭ bresckaje depo, kali los paviarnuŭsia inakš.
Fota: archiŭ hieroja
Niečakany pavarot: biełarus, jaki advučyŭsia na manciora i płanavaŭ stać mašynistam, u vyniku apynuŭsia ŭ topie kibierspartyŭnych kamientataraŭ va Ukrainie, pryčym na ŭkrainskaj movie. Pry hetym u krainie, dzie daŭno pravodziać dekamunizacyju, chłopiec staŭ viadomym pad mianuškaj «Lenin», raskazvaje «Trybuna».
Kanstancin Siŭko naradziŭsia 17 žniŭnia 1994 hoda. Vyras u Kamiancy — nievialikim horadzie pad Brestam. Asabliva nie cikaviŭsia ni sportam, ni kampjutarnymi hulniami, ale i vučoba nie mocna zachaplała — siaredni bał byŭ kala piaci. Z 13 hadoŭ chłopiec vyrašyŭ, što stanie mašynistam ciahnika. Dla hetaha z rodnaha horada, dzie padzarablaŭ pradaŭcom, pierajechaŭ u Brest, dzie pastupiŭ u miascovy licej čyhunačnaha transpartu. Praŭda, z drennymi acenkami ŭziali tolki na elektramanciora, ale Siŭko nie sumavaŭ — płanavaŭ, što potym pieravučycca.
U licei chłopiec zachapiŭsia «stralałkaj» Warface — i z-za taho, što «pahavaryć zaŭsiody lubiŭ», vyrašyŭ kamientavać matčy svaich siabroŭ, vykładvajučy zapisy na YouTube. A ŭ 2013‑m u Minsku zapłanavali adkryć kibierspartyŭny telekanał i abjavili nabor kamientataraŭ. Siŭko adrazu ž dasłaŭ reziume sa spasyłkami na videa. Praŭda, doŭha nie mieŭ adkazu, a tym časam paśpieŭ skončyć licej i rychtavaŭsia vyjści na pracu pa śpiecyjalnaści ŭ bresckaje depo z zarobkam prykładna 220 dalaraŭ. Ale hetaha nie zdaryłasia.
«Adnojčy mnie telefanujuć ź Minska i kažuć, što hatovyja prapanavać vakansiju kamientatara, stabilny zarobak i zdymnaje žyllo. Ja prosta kryčaŭ ad ščaścia. Viedaŭ, što heta šaniec, u jaki varta ŭčapicca zubami», — uspaminaŭ Siŭko, jaki potym pryznaŭsia, što płacili ad pačatku 400 dalaraŭ na miesiac.
Fota: instahram-akaŭnt Kanstancina Siŭko
Siŭko dali pracu na šuterach Counter-Strike i Point Blank, pra jakija jon tołkam ničoha nie viedaŭ i spačatku nastolki mocna błytaŭsia, što «adrazu b siabie zvolniŭ». Praz try miesiacy na pieršym bujnym turniry masavaja niehatyŭnaja reakcyja hledačoŭ dała Siŭko zrazumieć, što treba vypraŭlacca. Jon staŭ šmat hulać sam, słuchać inšych kamientataraŭ i čytać dla papaŭnieńnia słoŭnikavaha zapasu, «adužaŭšy bolš knih, čym za ŭsio žyćcio da hetaha».
Pastupova jakaść pracy mocna palepšyłasia — nastolki, što chłopca zaŭvažyŭ ukrainski kibierspartyŭny miedyjakanał StarLadder ź vialikaj aŭdytoryjaj. U studzieni 2016‑ha Siŭko pierajechaŭ u Kijeŭ.
Da taho momantu, jak pryniata ŭ kibiersporcie, nazyvali jaho ŭžo ŭ asnoŭnym pa nikniejmie, jaki dla Ukrainy ź jaje dekamunizacyjaj byŭ niebanalnym. Kali chłopiec vybiraŭ, jon padumaŭ pra mamu pa imieni Alena — i ad hetaha prydumaŭ varyjant Leniniw. Ale, kaniešnie, ruskamoŭnyja hledačy chutka stali nazyvać prosta «Lenin».
Heta nijak nie pieraškodziła karjery. U 2020‑m Siŭko pierajšoŭ u inšuju ŭkrainskuju studyju Maincast, jakuju ličyŭ najlepšaj. «My tady kamientavali pa-rasijsku i pracavali na rasijski rynak — i rasijanie nie mahli vytrymać kankurencyju», — kazaŭ biełarus, jakoha ŭ 2020‑m i 2021‑m pryznavali najlepšym kamientataram CS:GO «u ruskamoŭnym asiarodździ» pavodle viersii rasijskaha partała sports.ru. Siŭko taksama raskazvaŭ, što za adnym ź jaho efiraŭ sačyli ŭ anłajnie adrazu 380 tysiač čałaviek.
24 lutaha 2022‑ha Rasija pačała vajnu va Ukrainie z vykarystańniem terytoryi Biełarusi. Pieršyja paru tydniaŭ chłopiec pravioŭ u Kijevie, a potym «treba było jechać u Polšču, kab kamientavać turniry». Kamientatar potym kazaŭ, što ŭnutrany hołas padkazvaŭ jamu zastacca va Ukrainie, ale jon nie pasłuchaŭ i paźniej paškadavaŭ — nazad praź miažu jaho ŭžo nie puścili.
U vyniku zastaŭsia žyć u Polščy, bo ŭ hetaj krainie zrazumieły šlach da pastajannaha DNŽ — va Ukrainie davali tolki časovyja na hod. U 2025‑m Siŭko ŭsio ž pabyvaŭ u Kijevie, ale tolki jak hość. Viarnucca na pastajannaj asnovie chacieŭ by, ale heta «vielmi składana z punktu hledžańnia lehalizacyi».
Nieŭzabavie paśla pačatku vajny «Lenin» źviarnuŭsia da vikipiedyjnaha partała pa Counter-Strike z prośbaj prybrać ukazańnie krainy. «Vidavočna, što Biełaruś na siońnia, na žal, jość krainaju-suahresarkaj. Z pačatku poŭnamaštabnaha ŭvarvańnia ja padtrymlivaju Ukrainu i rablu ŭsio ad siabie zaležnaje, kab Ukraina pieramahła. Dla mianie heta vielmi važna. I rašeńnie nakont ściaha było pryniataje mienavita takoje, bo ja ličyŭ, što heta pravilna», — tłumačyŭ Siŭko.
Fota: instahram-akaŭnt Kanstancina Siŭko
Dla pracy jon vyvučyŭ ukrainskuju movu. Viasnoju 2023‑ha Maincast admoviŭsia ad ruskamoŭnych pravoŭ, i pierad Siŭko paŭstaŭ vybar: abo iści pracavać na rasijskija kampanii, kab kamientavać i dalej pa-rusku, abo zastacca i niejak kamientavać pa-ŭkrainsku. I tut chłopiec «zrabiŭ svoj vybar na karyść Ukrainy» — pačaŭ zajmacca movaj. U lipieni 2023‑ha prakamientavaŭ svoj pieršy turnir na ŭkrainskaj movie, i choć jakaść «była sumnieŭnaj», ale aŭdytoryja padtrymlivała i ŭkazvała na pamyłki. U vyniku ciapier, pa śviedčańniach, na słych praktyčna niemahčyma zrazumieć, što ŭkrainskaja dla kamientatara nie rodnaja.
Aproč hetaha, Siŭko viadzie strymy na płatformie Twitch, dzie taksama viadomy jak «Leniniw». Kali chłopiec i tam pierajšoŭ na ŭkrainskuju, «uźnikła pytańnie nakont źmieny nikniejma». Ale ŭ pracesie apytańnia aŭdytoryi «ludzi adkazali, što ničoha nie treba mianiać», i ŭsio zastałosia jak jość. Na strymach kamientatar časam źbiraje hrošy — kaža, što danaciać mała, ale ŭsio, što prychodzić, jon pieravodzić na patreby ŭkrainskaha vojska.
Siŭko praciahvaje kamientavać samyja bujnyja turniry — naprykład, niadaŭna pracavaŭ u Vienhryi na turniry StarLadder Budapest 2025 pa Counter-Strike 2 z pryzavym fondam 1,25 młn dalaraŭ. Dachody «Lenina» jaho taksama zadavalniajuć.
«Byŭ šakavany ad taho, nakolki nievialikija hrošy zarablajuć [ukrainskija] spartyŭnyja kamientatary. Kamientatar najvyšejšaha ŭzroŭniu, jaki pracuje na ŭmoŭnym finale Lihi čempijonaŭ, maje pasredny zarobak. Na svoj ja nie mahu skardzicca», — kaža Siŭko, jaki choča zajmacca hetaj pracaj da kanca žyćcia.
Viartacca na Radzimu «Lenin» nie śpiašajecca, «navat kali jana pieratvorycca ŭ niezaležnuju demakratyčnuju jeŭrapiejskuju dziaržavu». «Treba budzie padumać, jakija bieniefity daść mnie heta, akramia taho, što ja tam naradziŭsia i vyras. Kali tam budzie prastora dla raźvićcia i budu bačyć pierśpiektyvy, to, mahčyma, i viarnusia», — kaža Siŭko.